پرونده ازمون دکترای امسال هم به پایان رسید تا نخبگان ایران برای رسیدن به قله آموزش عالی کشور با هم به رقابت بپردازند ولی ایا برگزاری آزمون دکترای نیمه متمرکز توانسته است شرایط حد اقلی یک رقابت علمی سازنده را دارد؟آیا این رقابت توانسته است دغدغه های نخبگان را برطرف کند؟آیا شرکت کنندگان با روح و روانی سالم پای بخ چندین ساعت امتحان مینشینند؟چه میزان جامعه و نخبگان اطمینان این آزمون ها را تایید می کنند؟

جهت پاسخگویی برای برخی از این پرسش ها و آسیب شناسی این آزمون ها و چگونگی گزینش دانشجویان در مقطع دکترا دارد.از تمامی فرهیختگان و دانشجویان و تمامی کسانی که تجربه و شرکت در این آزمون ها را داشته دعوت میکنم با توجه به این که نسخه هایی از این جستار به مرکز آزمون دانشگاه آزاد اسلامی-سازمان سنجش -نمایندگان محترم عضو کمیسیون اموزش و تحقیقات مجلس شورای اسلامی-بنیاد ملی نخبگان و...ارسال می گردد تجربه های خود و اطرافیان خود را با ما در میان بگذارید.

چند سالی است که ازمون دکترای تخصصی به صورت نبمه متمرکز برگزار میگردد اما چرا این آزمون پس از سالها نتوانسته است با معیار دقیق ومبتنی بر نظام اپیستمه دانایی انجام پذرید؟

چرا با وجود هزینه های گزاف به دلیل عدم برخورد شایسته نخبگان ایرانی راهی کشورهای دیگر میشوند به طوری که رتبه های1تا 15 آزمون در مالزی یا هند یا دیگر کشورها تحصیل مبکنند اما برخی افراد با رتبه های 3رقمی در معتبرترین دانشگاههای ایران در مقطع دکترا تحصیل می کنند!!!

اصولا بسیاری از نخبگان به دلیل مشخص نبودن معیار ها و ملاک های و پارامتر های برگزبده شدن آزمون دکترا از شرکت در این آزمون قید شرکت در این ازمون را میزنند و حتا در مقاطع پایین تر تلاش میکنند به خارج از ایران بروند و متاسفانه بسیاری از این نخبگان هیچ گاه به ایران باز نمیگردند برای تایید این گغتار فقط کافی است در زمان پذیرش دانشجو در اروپا به فرودگاه امام خمینی سری بزنید تا متوجه شوید چه میزان از نخبگان که میلیون ها ریال از بیت المال برای پرورش آنها از بیت المال هزینه شده است به راحتی از دست میروند.نیروهایی که می شد با برنامه ریزی و حمایت از انها در مقاطع پایین تر وتشویق آنها به راحتی از علم و دانش آنها بهره برد.

این داستان در آزمون دکترای تخصصی به شکلی زشت خود را نشان میدهد که با توجه به اهمیت موضوع و عدم پوشش رسانه ای کافی این مساله متاسفانه هر سال تکرار میشود.این جستار (مقاله)تلاش دارد نوری اندک بر این تاریک خانه بزرگ بیافکند.

نحوه برگزاری آزمون

اصلی ترین مشکل نحوه برگزاری آزمون است که پس از سالها مسئولین به این نتیجه رسیئند که جهت برقراری عدالت برای متقاضیان شرکت در مقطع دکترا آزمون برگزار شود تا عدالت (بنا بر گفته مسئولین)برقرار شود اما متاسفانه این آزمون خود محلی شد برای بی عدالتی که بصورت تشریحی و با اسناد و مدارک به آن میپردازیl

برای نمونه مصاحبه مسئولین برگزاری این آزمون را با دقت بخوانید تا خط به خط برایتان اشکالات و لایه های عمیق فساد روشن شود


چرا آزمون «دکتری» نیمه‌متمرکز شد؟

رییس سازمان سنجش آموزش کشور با تشریح دلایل تغییر شیوه آزمون دکتری و تحلیل ورودی‌های این مقطع تحصیلی، گفت:‌ مستثنی شدن دانشگاه‌های بزرگ از تغییرات آزمون دکتری قابل اجرا نیست.

دکتر ابراهیم خدایی در گفت و گو با ایسنا، در تشریح برخی مسائل مطرح شده در رابطه با آزمون نیمه متمرکز دکتری و تحلیل وضعیت ورودی‌های این آزمون طی 2 سال گذشته، اظهار کرد: شیوه برگزاری آزمون دکتری از سال 90 به دلیل برخی اهداف تغییر کرد، اولین و مهمترین دلیل این تغییر بحث اجرای عدالت آموزشی و ایجاد فضای یکسان رقابتی برای کلیه داوطلبان متقاضی آزمون دکتری و پرهیز از اعمال سلیقه دانشگاه‌ها بود.


3 هدف عمده برای تغییر شیوه آزمون دکتری/ اجرای عدالت آموزشی مهمترین هدف

وی با اشاره به افزایش تعداد متقاضیان دوره دکتری دانشگاه‌ها، گفت: در شیوه قبلی آزمون دکتری، وزارت علوم با اعتراض گسترده داوطلبان در رابطه با شیوه برگزاری مصاحبه روبرو بود؛ چرا که برخی از دانشگاه‌های بزرگ تنها از طریق برگزاری آزمون زبان و یا حتی تنها لحاظ سوابق تحصیلی، داوطلبان آزمون دکتری را غربال و انتخاب می‌کردند که این مسئله اجرای عدالت در پذیرش دانشجو را زیر سوال می‌برد.

در آزمون نیمه متمرکز دانشجویان مستعد کل کشور پذیرش می‌شوند

وی با اشاره به هدف دیگر وزارت علوم برای برگزاری آزمون نیمه متمرکز دکتری، اظهار کرد: پذیرش و شناسایی کلیه دانشجویان مستعد از تمام نقاط کشور و جلوگیری از اعمال سلیقه برخی از دانشگاه‌ها که تنها نسبت به پذیرش دانشجویان خود اقدام می‌کردند و همچنین ایجاد فضای رقابت برای دانشجویان مناطق محروم دیگر هدف وزارت علوم برای برگزاری آزمون نیمه متمرکز بود.

خدایی با اشاره به رشد و توسعه علمی و جهش علم و فناوری در کشور، از دوره‌های Phd دانشگاه‌ها به عنوان بالاترین درجه علمی کشور یاد کرد و گفت: در این مقطع تحصیلی وزارت علوم به عنوان سیاستگذار اصلی آموزش عالی کشور، باید علاوه بر طراحی رشته‌های مورد نیاز کشور بر ورودی‌های دوره دکتری نیز نظارت مستقیم داشته باشد، این در حالی است که پیش از این دانشگاه‌ها به صورت سلیقه‌ای عمل می‌کردند و وزارت علوم با تعدد تصمیم گیری مواجه می‌شد بنابراین در شیوه نیمه متمرکز وزارت علوم می‌تواند بر ورود دانشجویان دکتری به دانشگاه‌ها نظارت مستقیم داشته باشد.


با آزمون نیمه متمرکز هزینه‌های گزاف شرکت در آزمون‌های مختلف از دوش داوطلبان برداشته شد

رییس سازمان سنجش با اشاره به سایر دلایل تغییر شیوه برگزاری آزمون دکتری اظهار کرد: پیش از این در برخی رشته‌ها مانند فیزیک یا شیمی حدود 50 دانشگاه نسبت به پذیرش دانشجوی دکتری اقدام می‌کردند بنابراین در این شیوه داوطلب برای ورود به دوره دکتری باید در آزمون ورودی کلیه این 50 دانشگاه شرکت می‌کرد که این مساله علاوه سختی کار، هزینه‌های زیادی را نیز بر دانشجو تحمیل می‌کرد.


طراحی 40 هزار سوال تخصصی در آزمون دکتری 91

دکتر خدایی با بیان اینکه برای تحقق همین اهداف سال 90 آیین نامه آزمون نیمه متمرکز دکتری به دانشگاه‌ها ابلاغ شد، گفت: در سال اول متقاضیان آزمون دکتری بر اساس آزمونی عمومی فیلتر و به دانشگاه‌ها معرفی شدند و به همین دلیل در حدود 7 تا 10 برابر ظرفیت دانشگاه‌ها، داوطلبان دکتری معرفی شدند که برای حل این معضل شورای عالی انقلاب فرهنگی مصوب کرد که آزمون دکتری باید به صورت تخصصی تر برگزار شود که این امر نیز در سال 91 محقق شد.

وی ادامه داد: در همین راستا در آزمون نیمه متمرکز سال 91 تعداد رشته‌های آزمون از 108 به 285 رشته و عناوین درسی نیز از 280 به 1375 درس افزایش یافت که اگر فرض کنیم برای هر درس متوسط 30 سوال طراحی شده در آزمون 91 بیش از 40 هزار سوال طراحی شد.

دکتر خدایی با بیان اینکه بر همین اساس تعداد معرفی شدگان برای انجام مصاحبه دانشگاه‌ها به جای هشت برابر به 3 برابر ظرفیت دانشگاه‌ها کاهش یافت، اظهار کرد: به دنبال تخصصی‌تر شدن آزمون دکتری، سهم مرحله مصاحبه برای پذیرش دانشجوی دکتری دو سوم و آزمون کتبی یک سوم بود.

ملاحضه مینمایید این مصاحبه برای آزمون سال1390 است وقرار بود با برگزاری این آزمون انتخاب دانشجویان برای مقطع دکترا به صورت هدفمند برگزار شود.

ولی ایا این صحبت ها فقط در حرف بود یا به واقعیت پیوست؟

آیا دانشجویان با خیال راحت و اسایش روانی مبتنی بر امنیت آزمون به سرجلسه میروند؟

با شما در این مورد بیشتر خواهم گفت

ادامه داد...